Te gay

De afgelopen weken ben ik een aantal keren geconfronteerd met de woorden ‘te gay’. Al van kinds af aan leerde mijn oma me, dat woorden waar te voor staan, nooit goed zijn. Behalve tequila, voegde een oude schoolvriend daaraan toe. Dat terzijde. Het woordje te lijkt wellicht een heel onschuldig en simpel bijwoord, maar bevat eigenlijk een bepaald waardeoordeel of een afkeuring. Waar ‘heel gay’ nog relatief neutraal is, is ‘te gay’ een berisping.

Tekst: Jari Esbeukman

Toen ik de afgelopen weken bezig was met het organiseren van de Paarse Vrijdag op de middelbare school waar ik werk, waarschuwde een studiegenoot me het niet ‘te gay’ te maken. Ik begreep niet goed wat hij bedoelde, dus vroeg hem om uitleg. Hij probeerde me te vertellen dat als je teveel uit zou pakken, het alleen maar averechts kon werken. Alsof ik voor het hele team een YMCA-outfit had geregeld met leren broeken en een verentooi. De gehele dag staat volledig in het teken van seksuele diversiteit en de kleur paars is nu eenmaal een middel geworden om je solidariteit te tonen.

Eerder die week werd ik ook al geconfronteerd met ‘te gay’…

Als geen ander weet ik dat je om meningen van derden vraagt wanneer je een theatervoorstelling maakt. Je gaat vrijwillig op een podium staan en laat zien waar je goed in bent, of in ieder geval in denkt te zijn. De mensen in de zaal hebben een kaartje gekocht en vormen logischerwijs een mening over wat ze van je optreden vinden. Gelukkig maar, want ik schreef in mijn column van oktober over het belang van een goede balans tussen liefhebbers en haters. Je hebt mensen nodig die kritisch zijn op je werk. Anders ga je te makkelijk denken, roest je vast en is er geen reden om jezelf verder uit te dagen en te verbeteren.

Ik zal niet ontkennen dat ik het soms lastig vind om met kritiek om te gaan. Natuurlijk wil ik in het theater iets maken waar mensen enthousiast over zijn en waar de kranten vol van staan, maar dat is niet reëel. Na iedere voorstelling vraag ik een aantal collega’s en liefhebbers om hun professionele mening. Allemaal mensen waarvan ik weet dat ze het product even los kunnen zien van mij als persoon en met goed onderbouwde, opbouwende kritiek zullen komen. Lastig incasseren soms, maar zeer constructief om jezelf te kunnen blijven verbeteren.

Een dame

Meer moeite heb ik met de schreeuwers. Mijn afgelopen voorstelling HELDEN is heel goed ontvangen. De eerste voorstelling waar mijn vaste clubje critici en ikzelf vol lof over zijn. Uiteraard zat er bij die voorstellingen ook weleens iemand in het publiek die het minder kon waarderen. Via de kroegbaas, de schoenmaker en de bloemist moest ik horen dat er een dame was geweest die de voorstelling ‘te gay’ vond. Een goed uitgangspunt voor een goede discussie na afloop in de foyer, maar het breed door de stad verkondigen leek haar een beter plan.

En nu het gevaar dat ik me in een column ga verdedigen. Ik zal het niet doen.

Na de pauze zou het te veel gegaan zijn over homoseksualiteit. Aan het eind van de eerste akte kondigde ik inderdaad aan dat ik na de pauze opnieuw uit de kast zou komen, maar dan feestelijk. Aangezien de hele coming-out voor veel mensen vervelend is, leek het me leuk om het zelf swingend over te doen. Ik opende de tweede akte met I’m coming out. Clichés zijn me niet vreemd, dat mag duidelijk zijn. De voorstelling ging verder met een oproep wat meer liefde te geven aan alle kleurrijke personen die de LHBT+-gemeenschap rijk is. I just wanna make love to you sloot daar mooi bij aan. Tot zover het expliciet benoemen van mijn geaardheid.

‘Iedereen weet inmiddels wel dat hij homo is’, aldus de amateurrecensente in kwestie. Ik zal het niet ontkennen, deze opmerking deed me iets. Naast het hierboven genoemde statement, zong ik halverwege de tweede akte een medley van mijn muzikale held Gordon. Ik vertelde daarbij over de achtergrond van de liedjes en zijn moeizame liefdesleven. Uiteraard associeert men het liefdesleven van Gordon met mannen en dus heb ik het indirect over homoseksualiteit. Dat bleek te steken. Kortom, als ik over het moeizame liefdesleven van Xander de Buisonjé had verteld, had alles koek en ei geweest en was mijn derderangs, conservatieve beroepspessimist tevreden.

Mijn leven

Begrijp me niet verkeerd, ik waardeer en respecteer ieders opvatting. De vrijheid van meningsuiting is een groot goed, maar alsjeblieft, denk de volgende keer nog eens heel goed na of je wel naar mijn voorstelling zal komen. In 2019 kan het zomaar zijn dat het in mijn nieuwe theatervoorstelling tussen neus en lippen door even gaat over de liefde tussen twee mannen. Dat is mijn leven, daar ben ik trots op. Als ik een liefdesliedje met gevoel wil zingen, zing ik dat liefdesliedje over twee mannen en hou ik geen schijn op door de zingen over een vrouw. Wen er maar aan.

Vorige week hoorde ik haar bij toeval in de kroeg praten over haar verbroken relatie. Wraakgevoelig als ik ben, kwam het eruit voor ik het zelf door had: ‘iedereen weet inmiddels wel dat je hetero bent!’


Jari Esbeukman

Jari Esbeukman is docent Nederlands in het voortgezet onderwijs, werkt als zanger en presentator en is politicus.

Foto’s: Odyllia Fotografie

One thought on “Te gay

  1. Jessie kleine schreef:

    Mooi geschreven Jari, en inderdaad heb je altijd van dit soort mensen die kicken op het afbranden van iets wat eigenlijk heel erg goed is, want laten we wel zijn, ze heeft de aandacht.
    Ga door op je pad, je bent super goed bezig en wordt zo onze nieuwe gay Hero, hard nodig in deze tijd. Een voorbeeld voor velen.
    Ik ben zo trots op je! Je bent een kanjer.
    Jessie

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.