Roze & Groen: Reguliers 2.0

Sinds 2015 hebben de ondernemers van de Amsterdamse Reguliersdwarsstraat (van Koningsplein tot Vijzelstraat) zich gebundeld in een Bedrijven Investerings Zone (BIZ). Dit is een nieuw soort ondernemingsvereniging. Voorzitter van het eerste uur en ondernemer Eward Koning neemt ons mee naar de bekende homostraat en vertelt over het verleden maar kijkt vooral vooruit. Inmiddels bruist de straat weer nadat het na de mysterieuze dood van zakenman Sjoerd Kooistra leegbloedde. Hoe staat het met de enige homohoofdstraat van de stad? “De Reguliers is en blijft een sterk merk.”

Tekst: Paul Hofman

Secret Village

Op het terras van Downtown, de allereerste gayzaak in de befaamde straat, ontmoeten we Koning 52). Hij is gehaast maar maakt alle tijd voor De Gaykrant. De oud-militair steekt zijn passie voor de gay-straat bij uitstek niet onder stoelen of banken. In het leger had hij een mooie carrière gemaakt maar het bloed kroop waar het niet gaan kon. Hij wilde hoe dan ook ondernemer werden. Daarom begon hij samen met zijn man Jeanpaul, zes jaar geleden Rufskin, een mannenmodezaak aan het begin van de ‘Reguliersdwars’. Later ontwikkelde hij WHO CARES. Een hair & beauty concept dat momenteel op de Vijzelstraat is gevestigd maar eind dit jaar, na een ingrijpende renovatie, terugkeert in de straat. De BIZ zet zichzelf op de kaart als Secret Village. In de naam verwijst ‘secret’ naar de verborgen 18e eeuwse grachtentuinen waar diverse restaurants nu een terras hebben. In de term klinkt ook (gay) “village” om het bijna dorpse karakter van het middelste deel van de straat te benadrukken.

“De Reguliers is en blijft een sterk merk.”

Goud

Met onverholen trots vertelt hij over de geschiedenis van de straat en de deels al gerealiseerde plannen. “In de jaren tachtig en negentig was de straat wereldwijd een begrip. Met onze straat vestigde Amsterdam zijn naam als ‘gay capital of the world’. Het succes was echt ongekend.” De Groningse horeca-magnaat Sjoerd Kooistra zag in het eerste decennium van deze eeuw het succes en nam in korte tijd een aantal populaire zaken als Downtown en Soho over. Het waren de gouden jaren met wel negen gayzaken. In 2010 pleegde de ondernemer echter zelfmoord waarna het snel bergafwaarts ging met de straat. Het ging een aantal ondernemers en Koning aan het hart. Zelf was hij een graag geziene gast in verschillende kroegen. In de toenmalige bar April ontmoette Koning zelfs de liefde van zijn leven. Inmiddels is hij bijna achttien jaar met hem getrouwd, zegt hij lachend. “En we zijn nog steeds gelukkig.”

De Reguliersdwarsstraat op een avond in mei 2018. Foto: (c) www.reguliers.net

Grootste bek

Hij wilde niet met lede ogen aanzien hoe de straat achteruitging. Koning zag de levendigheid van de straat van dichtbij verdwijnen. “In 2015 hebben we de koe bij de horens gevat en in overleg met de gemeente en ondernemers een nieuw soort ondernemingsvereniging opgericht. In de oude vorm kon een ondernemer besluiten geen lid te worden van zo’n vereniging waardoor deze ook niets financieel bijdragen aan de straat. Die ‘freeriders’ waren hem en andere ondernemers een doorn in het oog. Bij de nieuwe vorm is dit anders: iedereen is verplicht lid en draagt bij zodat je goede plannen ook echt kunt uitvoeren.” Meeliften zonder te betalen is dus niet meer mogelijk. Zijn enthousiasme en passie leverden hem het voorzitterschap op. Inmiddels vervult hij al een aantal jaren die rol met verve. Zijn grootste wapenfeit is dat alle ondernemers nu op een lijn zitten. Dat is in de periode Kooistra wel anders geweest, geeft hij toe. “Toen bepaalde degene met de grootste bek en het meeste geld de agenda. Nu doen de ondernemers dat veel meer samen.”

In de toenmalige bar April ontmoette Koning de liefde van zijn leven. Inmiddels is hij bijna achttien jaar met hem getrouwd.

Groen

“Onze eerste aandacht ging uit naar het aantrekkelijker te maken van de straat.” Het groen en de inrichting van de straat waren volgens hem de ondergeschoven kindjes. Terugkijkend op de afgelopen jaren stelt hij tevreden vast dat het deze onderdelen inmiddels weer goed zit. Bovendien is het een stuk schoner geworden. Toch valt ons op dat de huisvuilinzameling op de dagen nogal wat geluidsoverlast veroorzaakt. Tijdens ons gesprek worden we namelijk regelmatig overstemd door leeggegooide glascontainers. Bepaald niet gastvrij voor de terrasbezoekers, opperen we. “Weet je dat iedere ondernemer voorheen andere afspraken met vuilnisophalers had? Nu wordt er nog drie keer opgehaald in zogeheten venstertijden. Dat brengt rust. In de nabije toekomst komt de gemeente met een ‘afvaltreintje’ door de straat rijden om de overlast zoveel mogelijk te beperken.” Topprioriteit is echter de veiligheid in het gebied, zegt hij.

“In de stegen van de Reguliersdwars zijn nog weleens junkies te vinden en vindt drugshandel plaats. Ook geweld tegen LHBT-ers gebeurt hier incidenteel. Als BIZ hebben we de noodklok geluid bij de gemeente. We hebben het voor elkaar gekregen dat op de drukste avonden extra handhavers worden ingezet. Ook mogen we de Open Hartsteeg ’s nachts afsluiten met een mooi hek. Zo vindt men een passend antwoord op zaken die er in een uitgaansgebied soms een beetje bij lijken te horen. Behalve dan bij het lastigvallen van onze bezoekers, daar treden we met zijn allen tegen op. Hoe lastig dat soms ook kan zijn.”

Schaars verlicht

En hoe zit het met de schaars verlichte plekken? Die nodigen toch uit tot criminaliteit? Koning denkt even na voordat hij losbrandt: “Klopt helemaal. We hebben de verlichting inmiddels gemodificeerd.” Wat betekent dat in de praktijk? “We kunnen met licht spelen. Zo zetten we bij het sluiten van de kroegen de straatverlichting op heel fel waardoor mensen sneller geneigd zijn de straat hun feestje thuis of elders voort te zetten. Want midden in de nacht in het felle licht staan, wil je niet. Met de techniek van deze ‘state-of-the-art’ verlichting kun je in een keer de straat in regenboogkleuren brengen: van roze, rood tot geel.” Die gebiedsgerichte aanpak werpt zijn vruchten af. “Het unieke is dat alle belangrijke spelers, buurtbewoners, ondernemers en de gemeente, erbij worden betrokken.” De BIZ wordt door de gemeente gezien als een belangrijke gesprekspartner. Regelmatig heeft Koning als voorzitter overleg op het stadhuis. “Het economische potentieel  van de straat is enorm. Zo slaan we de handen ineen met een grote partij als de RAI die iets terug wil doen voor de stad en zich veel meer op de binnenstad wil richten.

Het evenement Money 20/20 in juni is een voorbeeld van zo’n samenwerking met het bedrijfsleven. De bezettingsgraad van de straat gaat daardoor omhoog en dergelijke evenementen brengen geld in het laatje. Hierdoor kunnen we blijven investeren. “En zo kunnen we op speciale dagen zoals Koningsdag iets extra’s doen.”

Flaneren

Overdag lijkt de straat nog een beetje uitgestorven merken we op. “Inderdaad. De Reguliersdwars leent zich heel goed voor een gezamenlijke dagopenstelling. Zoiets als de Ramblas in Barcelona eigenlijk. Het moet een flaneergebied worden.” Dat er nu, als de straat tijdens happy hours vol mensen staat, nog steeds doorheen wordt gefietst en scooters halsbrekende toeren uithalen irriteert hem mateloos. “We zijn er druk mee bezig. Binnenkort komen er mogelijk fietsdrempels,  een sluis en een nog duidelijker bebording. Niet iedereen weet dat dit na twaalf uur ’s ochtends een voetgangersgebied is. Ook ziet niet elke ondernemer nog de kansen, die hier overdag liggen.”

“De Reguliersdwars is en blijft een gay straat.  Juist de mix van ruimdenkende mensen maakt het zo leuk.”

 

Brandende ambitie

Hij brandt van ambitie. “Langzaam maar zeker zijn de hart en ziel van onze straat teruggekomen. De Reguliers floreert. Er is geen leegstand meer en de ondernemers staan in de rij zich hier te vestigen. Wij zijn helemaal terug en booming.” Toch heeft Koning nog een kanttekening op de valreep. “De uitwassen van de grote pleinen komen hier naar toe. Daar ben ik bezorgd over: we moeten geen overloopgebied worden. Daarom is het zaak dat we een harde vuist maken en nog nauwer samenwerken met bijvoorbeeld bewoners en gemeentelijke diensten. Juist nu. We zullen de straat niet in de uitverkoop zetten. Nu niet, nooit. Punt. De Reguliersdwars is en blijft een gay straat.  Zoals in de vervlogen jaren zullen er weer open minded vogels van allerlei pluimage komen. “Juist die mix van ruimdenkende mensen maakt het zo leuk.”

Foto’s: www.reguliers.net

 

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.